Tematy

toaletka_krolowej.jpg

Dotychczas w kolejnych tytułach serii "200 lat Muzeum Wilanowskiego" prezentowane były duże kolekcje. Mieli Państwo okazję zapoznać się ze zbiorami ceramiki, szkieł europejskich, sreber, zegarów oraz eksponatami sztuki dalekowschodniej. Ta publikacja jest inna. Jej zadaniem jest zwrócenie uwagi czytelnika na …



Jak powstała pierwsza publiczna biblioteka narodowa w Europie

Silva Rerum
44_miłość do ksiąg jana iii.jpg

Pierwsza publiczna biblioteka narodowa w Europie powstała w 1747 roku. Była dziełem braci Załuskich – biskupa kijowskiego Józefa Andrzeja oraz biskupa krakowskiego Andrzeja Stanisława. Po edukacji w kraju chłopcy wyjechali w podróż po Austrii, Niemczech, Holandii, Włoszech, Francji. Następne lata Józef również spędził zagranicą. Studiował teologię w Paryżu, prowadził pertraktacje polityczne, odwiedzał dwory królewskie. Przede wszystkim zaś utrzymywał kontakty z uczonymi. W tym czasie w Europie szerzyła się oświeceniowa wiara w potęgę rozumu. W związku z rozwojem wiedzy znaczenia nabrały biblioteki. Intelektualna atmosfera Europy wywarła duży wpływ na Załuskiego, który rozpoczął kompletowanie zbiorów. Sprowadzał książki zarówno z zagranicy jak i przeszukiwał krajowe kolekcje prywatne i klasztorne biblioteki. Z powodu swej pasji często popadał w tarapaty finansowe. Już w 1732 roku ogłosił chęć oddania prywatnych zbiorów Załuskich do użytku publicznego. O lokal zatroszczył się jego brat Andrzej, który zakupił pałac Daniłowiczowski, gdzie po adaptacji umieszczono książki. Otwarcie biblioteki miało nastąpić 11 listopada 1746 roku. Jednak z powodu konserwatywnej opozycji, upatrującej w bibliotece niebezpiecznej zarazy, uroczystość przesunięto. Zbiory, liczące około 200 tys. woluminów, oddano do użytku publicznego w sierpniu 1747 roku. Czytelnicy mogli pracować na miejscu lub wypożyczać książki. Po śmierci braci biblioteka przeszła w ręce jezuitów, a po rozwiązaniu zakonu w 1773 roku przejęła ją Komisja Edukacji Narodowej. Po trzecim rozbiorze Polski w 1795 roku Rosjanie wywieźli zbiory do Petersburga. Część z nich wróciła do kraju po traktacie ryskim tylko po to by spłonąć w 1944 roku.


drukuj
Podziel się:
Wykop Facebook Twitter
top_maly_cunctis.jpg

Wszystkim wstęp wolny (film, Silva Rerum)

Stanisław Kostka Potocki tworzył swoją kolekcję ze znawstwem i pasją. Dobierał dzieła tak, by dały one wyobrażenie o wszystkich okresach i stylach na przestrzeni wieków. W 1805 roku otworzył muzeum w pałacu wilanowskim, dostępne dla wszystkich. Dzieła sztuki miały służyć nie tylko edukacji artystycznej, ale również kształtować gusta estetyczne współczesnych Polaków. Tak jest do dziś.

57_stanisław kostka potocki.jpg

Łacina w kulturze polskiego Oświecenia (artykuł, Silva Rerum)

Osiemnasty wiek przyniósł stopniowy upadek znaczenia łaciny w Europie, która powoli odrywała się od swych śródziemnomorskich korzeni. Oświeceniowy racjonalizm podważył …

biblioteka_XVIIIw..JPG

Biblioteka Rzeczypospolitej Załuskich zwana (artykuł, Silva Rerum)

W 1747 roku w Warszawie Jan Andrzej Załuski (1702–1774) i jego starszy brat biskup Andrzej Stanisław (1695–1758) otworzyli dla publiczności …