© Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie
Silva Rerum   Silva Rerum

Konkurenci

Anna Jagiellonka, córka Zygmunta I, w czasie pierwszych elekcji została okrzyknięta „Piastem”. Szlachta chciała, by to ona zasiadła na polskim tronie jako przeciwwaga dla wpływów zagranicznych. Anna, wychowywana na dworze królowej Bony, stała się kosmopolitką pozbawioną poczucia narodowego. Nieufnie traktowała szlachtę i jej patriotyczne hasła o „polskiej krwi”. W przeciwieństwie do matki, rzadko mieszała się do polityki. Jej znaczenie na dworze było niewielkie.

Życie siostry Zygmunta Augusta nie było lekkie. Po wyjeździe Bony Sforzy do Włoch, Anna wraz z siostrą Katarzyną została bez grosza na dworze brata. Niepewne swoich losów, pełne obaw królewny poświęciły się życiu religijnemu. Sytuacja polityczna sprawiła, że zwrócono na nie uwagę w momencie wybuchu konfliktu o Inflanty. Król przypomniał sobie wówczas o dwóch niezamężnych siostrach i zaczął prowadzić pertraktacje matrymonialne ze Szwedami. Młodszą, Katarzynę udało się zeswatać z księciem Finlandii - Janem. Ślub odbył się w Wilnie w 1562 roku. Był to moment bardzo bolesny, nadszedł bowiem czas rozstania niezwykle do siebie przywiązanych sióstr. Anna przeżywała to zdarzenie mocniej, gdyż nadzieje na jej zamążpójście malały coraz bardziej. Pozostawiona sama sobie, bez żadnej życzliwej osoby, przeistoczyła się w oddaną dewocji starą pannę.

Anna Jagiellonka zapisała się jednak na kartach polskiej historiografii dzięki bezpotomnej śmierci Zygmunta Augusta. Stała się ostatnią reprezentantką rodu Jagiellonów i zupełnie wbrew woli, została wciągnięta w samo centrum rozgrywek politycznych o władzę w Rzeczypospolitej.