Kariera ziemniaka
DE EN PL WCAG 2.1
Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie

Pasaż Wiedzy

Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie

Kariera ziemniaka Bohdan Baranowski źródło: "Mówią wieki", nr 7, 1960
44_solanum tuberosum ziemniak.jpg

Hiszpanie przywieźli ziemniaki z Ameryki do Europy w trzecim ćwierćwieczu XVI stulecia. Nowa roślina szybko rozprzestrzeniła się po starym kontynencie. W Wiedniu była już znana w 1588 roku, jednak jedynie jako rzadkość ogrodnicza i botaniczna.

Ziemniaki pojawić się miały u aptekarzy we Wrocławiu w mniej więcej tym samym czasie co w Wiedniu. Fakt ten nie posiadał jednak żadnych dalszych następstw gospodarczych. Do legend należy zaliczyć również tradycję pomorską jakoby uprawę ziemniaka zainicjował w połowie XVI wieku przodek rodziny Wybickich. Pojawienie się nowej rośliny wiązano również z działalnością arian, którzy podobno sadzili ją na Podgórzu w połowie XVII wieku. Bracia Polscy posiadali rozlegle kontakty z krajami protestanckimi, gdzie znano już ziemniaki, mogli więc być pionierami ich uprawy. Do praktycznego zastosowania nowej rośliny przyczynił się król Jan III Sobieski. Władca, podczas odsieczy wiedeńskiej w 1683 roku, przesłał Marysieńce worek ziemniaków. Ogrodnik królewski Wieńczarek zasadził bulwy w ogrodzie przy pałacu w Wilanowie. Jego zięć rozpowszechnił uprawę w Warszawie. Wkładu ogrodników królewskich w rozwój kariery kartofla nie należy jednak wyolbrzymiać. Magnaci oraz przybysze z zachodu Europy również eksperymentowali z nową rośliną. Ziemniaki zaczęły odgrywać pewną rolę gospodarczą na terenach Rzeczpospolitej dopiero w połowie XVIII wieku, pomimo że  konserwatywna opozycja z nieufnością traktowała nowinkę z heretyckich krajów. Uprawa była ponadto niezbyt opłacalna ze względu na nieodporne na klimat odmiany oraz brak wprawy w ich pielęgnacji oraz przechowywaniu. Mimo tych trudności, pod koniec XVIII wieku, ziemniak upowszechnił się w ogrodach warzywnych, by w XIX wieku stać się ważną uprawą polową.






Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych na naszej stronie internetowej oraz dostosowania ich do Państwa indywidualnych potrzeb korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych Użytkowników. Pliki cookies mogą Państwo kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszej strony internetowej, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż akceptują Państwo stosowanie plików cookies. Potwierdzam, że aktualne ustawienia mojej przeglądarki są zgodne z moimi preferencjami w zakresie stosowania plików cookies. Celem uzyskania pełnej wiedzy i komfortu w odniesieniu do używania przez nas plików cookies prosimy o zapoznanie się z naszą Polityką prywatności.

✓ Rozumiem