PL EN
Unia Europejska
Unia Europejska
WCAG 2.1 nieslyszacy
PL EN
Unia Europejska
Unia Europejska

Opisy wnętrz pałacu wilanowskiego

Sala Biała - Z. Reszka.jpg

Sala Biała
Około 1730 roku, kiedy posiadłość wilanowską dzierżawił król August II Mocny z dynastii Wettynów, w południowym skrzydle pałacu powstała reprezentacyjna Sala Biała. To największe i najbardziej okazałe wnętrze było świadkiem wielu ważnych uroczystości. Dziś jego wystrój nawiązuje przede wszystkim do kształtu nadanemu sali w XIX wieku. Zgromadzone są tu wizerunki kolejnych właścicieli pałacu (w tym króla Jana III Sobieskiego i innych przedstawicieli rodu Sobieskich) lub osób z nim związanych. Wspaniały „Portret Stanisława Kostki Potockiego na koniu” pędzla Jacques’a-Louisa Davida jest jednym z najcenniejszych dzieł sztuki w zbiorach polskich.

Biblioteka Króla - Z. Reszka.jpg

Pomnik konny Jana III i Galeria Południowa
Pomnik konny Jana III powstał zapewne ok. 1693 roku, dla uczczenia 10. rocznicy zwycięskiej bitwy pod Wiedniem. Pierwotnie znajdował się w Wielkiej Sieni, a na obecne miejsce został przeniesiony w latach 20. XVIII wieku. Galeria Południowa pierwotnie była krużgankami otwartymi na ogród. Jej dekoracje stanowią m.in. wysokiej klasy freski florenckiego artysty Michelangela Palloniego, ukazujące perypetie miłosne Amora i Psyche. Opowieść ta odwołuje się do uczucia łączącego Jana Sobieskiego i Marię Kazimierę. W pierwotnym projekcie niewielkie pomieszczenie, obecnie Lapidarium (pokój ze starożytnościami), stanowiło część Galerii Południowej, dlatego to właśnie tutaj na suficie odnaleźć można pierwszą scenę z mitologicznej historii.

Biblioteka Króla
W Bibliotece początkowo mieścił się bogaty księgozbiór króla, przeniesiony później do jego rodowej posiadłości w Żółkwi (obecnie Ukraina). Do dziś zachował się tu tematyczny katalog książek umieszczony na suficie i częściowo na ścianach. Składa się on z okrągłych portretów najsłynniejszych artystów i myślicieli czasów starożytnych oraz nowożytnych. Pod każdym z nich znajdował się regał z książkami tematycznie odpowiadającymi dziedzinie właściwej sportretowanym. Na uwagę zasługuje także podłoga z trójbarwnego marmuru wykorzystująca efekt iluzji. To jedyna posadzka w pałacu pochodząca z czasów króla Jana III! Przylegająca do Biblioteki kaplica została wzniesiona w połowie XIX wieku dla uczczenia miejsca, w którym w 1696 roku zmarł Jan III Sobieski.

Antykamera Króla - Z. Reszka.jpg

Antykamera i Sypialnia Króla
Antykamera pełniła funkcję reprezentacyjnego przedpokoju, w którym dworzanie oczekiwali na rozmowę z królem. Zgodnie z obyczajowością baroku takie spotkania często odbywały się w kamerze, czyli Sypialni Króla. W trakcie audiencji król leżał w łożu paradnym, podczas gdy odwiedzający stali. Tylko najbliższa rodzina i najznamienitsi goście mogli usiąść w towarzystwie władcy. Zachowane dekoracje sufitów Antykamery i Sypialni Króla są jednymi z najcenniejszych zabytków sztuki baroku w Polsce. Malowidła plafonowe – Zimę (Antykamera) i Lato (Sypialnia) wykonał nadworny malarz Jana III – Jerzy Eleuter Szymonowicz-Siemiginowski.

Wielka Sień i pomnik konny Jana III
Za czasów Jana III Wielka Sień była jednym z najbardziej reprezentacyjnych i monumentalnych pomieszczeń w pałacu. Przez wiele lat służyła za jadalnię – wówczas jej wystrój był bogatszy, lecz nie zachował się do dziś w całości. Obecnie pod sklepieniem można podziwiać stiukową dekorację fasety ukazującą cztery żywioły i cztery mitologiczne wiatry. Naprzeciw głównego wejścia do pałacu, w niszy między kolumnami, stał niegdyś pomnik konny Jana III, jeden z licznych elementów gloryfikacji wielkiego zwycięzcy spod Wiednia. Obecnie pomnik ten znajduje się pod wieżą południową, przy wejściu do galerii.

Antykamera Królowej - A. Indyk.jpg

Antykamera i Sypialnia Królowej
Układ pomieszczeń królowej jest symetrycznym odbiciem apartamentów króla: Antykamera pełniła funkcję przedpokoju, Sypialnia (kamera) poza podstawowym przeznaczeniem była wnętrzem o charakterze reprezentacyjnym. Sypialnia Królowej jest niewątpliwie jednym z najbardziej okazałych pomieszczeń w pałacu. Na uwagę zasługuje tu malowidło sufitowe (plafon) przedstawiające alegorię wiosny, namalowane przez Jerzego Eleutera Szymonowicza-Siemiginowskiego. Przedstawiona na plafonie bogini Flora odwołuje się do postaci królowej Marii Kazimiery. W Antykamerze malowidło plafonowe przedstawia Jesień i dopełnia tym samym cykl czterech pór roku. 

Gabinet al Fresco
Gabinet „al fresco malowany” zdobią oryginalne XVII-wieczne malowidła ścienne imitujące kamienne portale i rozpięte tkaniny gobelinowe ze scenami mitologicznymi z Apollinem. Dekoracja ta została odsłonięta przez konserwatorów w 1955 roku, do tego czasu znajdowała się tu drewniana klatka schodowa prowadząca na piętro pałacu.

23. Gabinet przed Galerią 4x5.jpg

Gabinet przed Galerią
Stanisław Kostka Potocki – polityk, kolekcjoner oraz archeolog zwany niekiedy polskim Winckelmannem – był właścicielem Wilanowa w latach 1799–1821. W 1805 roku udostępnił publiczności swoją kolekcję dzieł sztuki zgromadzoną w pałacu w Wilanowie. Tak powstało pierwsze na ziemiach polskich muzeum sztuki dostępne dla wszystkich. W niewielkim Gabinecie przed Galerią prezentowane jest malarstwo europejskie z kolekcji Stanisława Kostki Potockiego. W progu pomieszczenia wmurowano tablicę z łacińską sentencją: Cunctis patet ingressus (wszystkim wstęp wolny); w ten sposób zasługi fundatora muzeum podkreślił jego wnuk, August Potocki.

Galeria Północna i Gabinet Etruski
Galeria Północna pierwotnie była krużgankami otwartymi na ogród. Jej dekoracje stanowią m.in. wysokiej klasy freski florenckiego artysty Michelangela Palloniego, ukazujące perypetie miłosne Amora i Psyche. Opowieść ta odwołuje się do uczucia łączącego Jana Sobieskiego i Marię Kazimierę. Galeria Północna została w XIX wieku przystosowana do eksponowania malarstwa, rzeźby i rzemiosła artystycznego. W Gabinecie Etruskim, podobnie jak w Lapidarium, eksponowano kolekcję starożytności zgromadzonych przez rodzinę Potockich. Obecnie znajduje się tu ponad 100 waz antycznych pochodzących z terenów południowej Italii, Etrurii i Aten.

Galeria Obrazów Zwana Muzeum - W. Holnicki.jpg

Galeria Obrazów zwana Muzeum i Galeria Krajobrazów
Galeria Obrazów zwana Muzeum oraz Galeria Krajobrazów zostały zaadaptowane na pinakotekę prezentującą malarstwo włoskie, francuskie, flamandzkie i niemieckie. Ściany otrzymały kolor różu pompejańskiego, chętnie stosowanego w XIX-wiecznych wnętrzach muzealnych, ponieważ stanowił doskonałe tło dla eksponowanych obrazów. Wśród nich znajdziemy między innymi dzieła Lucasa Cranacha, Jana Lievensa, Eustache le Sueura czy Angeliki Kauffmann (w Salonie Malinowym). Szczególne miejsce zajmuje monumentalny (ponad 4-metrowy) obraz przedstawiający wjazd Michała Kazimierza Radziwiłła, posła króla Jana III, do Rzymu w 1680 roku.

Salon Malinowy i Sień Dolna
Wystrój artystyczny apartamentów w wybudowanym na polecenie Elżbiety Sieniawskiej w latach 20. XVIII w. skrzydle północnym zamykał się zasadniczo w obrębie sufitów i faset. Głównym elementem dekoracyjnym pomieszczeń są malowidła plafonowe, ujęte profilowaną ramą i fasetą sztukatorsko-malarską. Kompozycje ożywiają egzotyczne ptaki, fantastyczne stwory i putta igrające z gryfami. Plafon w czaszy eliptycznej kopuły przykrywającej sień skrzydła północnego (Sień Dolną) ukazuje Elżbietę Sieniawską pod postacią bogini Flory w otoczeniu puttów. Wśród obrazów w Salonie Malinowym na szczególną uwagę zasługują dzieła Angeliki Kauffmann i portret Stanisława Kostki Potockiego pędzla Giuseppe Grassiego.

Gabinety Starożytności - W. Holnicki.jpg

Gabinety Starożytności
Obecna prezentacja scalonej kolekcji waz starożytnych i zbiorów egipskich pozwala zobaczyć je w takiej formie, jak zaplanował to Stanisław Kostka Potocki; w historycznych wnętrzach pałacu, zabytkowych szafach i odtworzonej dekoracji scenograficznej. Udostępniona w XIX wieku zwiedzającym kolekcja była źródłem wiedzy o sztuce europejskiej i kształtowała wrażliwość estetyczną Polaków, pozbawionych własnego kraju. Kolejne pokolenia właścicieli pałacu dbały o zachowanie jego wyjątkowego charakteru, a wnuk Stanisława Kostki – August Potocki i jego żona Aleksandra w 2. połowie XIX wieku znacząco uzupełnili zbiory starożytności.

Podziel się:
Wykop Facebook
2020-05-14
banerek_11_palac.png

Historia pałacu (artykuł)

Początkowo w Wilanowie stanął niewielki dwór, przypominający bardziej rezydencje ziemiańskie niż królewskie. Zasadniczą rozbudowę rozpoczęto już w latach 80. XVII wieku.

Pałac w Wilanowie, fot. W. Holnicki.jpg

Rezydencja wilanowska – wprowadzenie do wizyty (artykuł)

Bogactwo wątków i inspiracji, które potrafimy dziś odczytać w rezydencji wilanowskiej, jest w przeważającej mierze wynikiem erudycji króla Jana III.

Il.1. Jacques-Louis David, Portret konny Stanisława Kostki Potockiego, 1780–1781, nr inw. Wil.1779

Portret konny Stanisława Kostki Potockiego J.-L. Davida w świetle nowych badań konserwatorskich i archiwalnych (artykuł, Konserwacja)

Portret konny Stanisława Kostki Potockiego autorstwa Jacques’a-Louisa Davida w świetle nowych badań konserwatorskich i archiwalnychNiniejszy artykuł jest skróconą wersją monografii …

Biuletyn Informacji Publicznej Biuletyn Informacji Publicznej

Muzeum w Internecie

Partnerzy

Sponsorzy

Idea & Design
Copyright © Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie

Informujemy, iż w celu optymalizacji treści dostępnych na naszej stronie internetowej oraz dostosowania ich do Państwa indywidualnych potrzeb korzystamy z informacji zapisanych za pomocą plików cookies na urządzeniach końcowych Użytkowników. Pliki cookies mogą Państwo kontrolować za pomocą ustawień swojej przeglądarki internetowej. Dalsze korzystanie z naszej strony internetowej, bez zmiany ustawień przeglądarki internetowej oznacza, iż akceptują Państwo stosowanie plików cookies. Potwierdzam, że aktualne ustawienia mojej przeglądarki są zgodne z moimi preferencjami w zakresie stosowania plików cookie. Celem uzyskania pełnej wiedzy i komfortu w odniesieniu do używania przez nas plików cookies prosimy o zapoznanie się z naszą Polityką prywatności.

✓ Rozumiem