© Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie
   |   30.11.2019

Zaawansowane techniki prezentacji 2D w ramach projektu „www.muzeach”

POPC

Zadanie „Zaawansowane techniki prezentacji 2D” obejmuje dwa zakresy działań dokumentacyjnych, które choć bazują na cyfrowej dokumentacji fotograficznej, to dzięki specjalnemu sposobowi wykonywania zdjęć i ich przetwarzania oferują inny zakres możliwości niż standardowa dokumentacja fotograficzna.

Pierwsza z tych technik to tzw. dokumentacja gigapixelowa. Polega ona na stworzeniu wysokorozdzielczej dokumentacji fotograficznej (dwuwymiarowej) wybranego obiektu. Działanie to można porównać do wykonania makrofotografii – nie tylko dla małego fragmentu dokumentowanego obiektu, lecz dla całej jego powierzchni.

Wykonanie takiej dokumentacji polega na zrobieniu kilkuset lub czasami nawet tysięcy zdjęć tego samego obiektu obejmujących jego niewielkie fragmenty, a następnie na połączeniu ich przy pomocy specjalnego oprogramowania w jeden ogromny plik. Dzięki zastosowaniu takiej techniki obrazowania możliwe jest odwzorowanie np. powierzchni obrazu sztalugowego z dokładnością pozwalającą na obserwację pojedynczych spękań warstwy malarskiej w dowolnie wybranym miejscu obrazu.

Dzięki łączeniu ze sobą wielu zdjęć składowych możliwe jest osiągnięcie rozdzielczości dużo wyższej niż przy zrobieniu pojedynczego zdjęcia nawet najbardziej zaawansowanym na świecie systemem fotograficznym. Do udostępniania tak przygotowanych plików używa się specjalnego oprogramowania, które przesyła do odbiorcy przez internet tylko ten fragment zdjęcia, który w danym momencie wyświetlany jest na jego monitorze. Taką technikę wizualizacyjną nazywamy mozaikowaniem. W trosce o zachowanie prawidłowego odwzorowania kolorów w czasie fotografowania w projekcie zastosowany zostanie zaawansowany system kontroli barwy polegający na umieszczeniu na zdjęciu wzornika o znanej palecie barw i następnie na kontroli jakości odwzorowania poszczególnych kolorów. W projekcie tego typu dokumentację otrzymają powierzchnie wybranych obrazów sztalugowych i tkanin.

Druga z technik, zwana dokumentacją RTI, nie doczekała się na razie polskiej nazwy, pomimo że nie jest już techniką młodą – na świecie stosowana jest już od kilkunastu lat. „RTI” to skrót od angielskiej nazwy Reflectance Transformation Imaging (w wolnym tłumaczeniu: rejestracja zmiennych warunków oświetleniowych). Skrót ten określa fotograficzną technikę dokumentacyjną, pozwalającą na stworzenie specjalnego pliku graficznego, który daje osobie go oglądającej możliwość swobodnego manipulowania oświetleniem.

Wytworzenie takiej dokumentacji polega na wykonaniu w ściśle kontrolowanych, zmiennych warunkach oświetleniowych kilkudziesięciu zdjęć tego samego kadru, a następnie na takim przetworzeniu zarejestrowanych danych do jednego zdjęcia (zapisywanego w specjalnym pliku .ptm), aby użytkownik mógł oglądać np. zbliżenia fragmentu malowidła z możliwością swobodnego manipulowania oświetleniem w czasie rzeczywistym.

Technika ta doskonale sprawdza się przy dokumentowaniu wszelkiego typu faktur występujących na powierzchni obiektów zabytkowych, a więc malarstwa z grubymi warstwami farby lub powierzchni medali i monet. Dzięki dużej ilości darmowego oprogramowania do wizualizacji plików .ptm możliwe jest łatwe udostępnianie efektów tej dokumentacji widzom, gdyż pojedynczy plik nie waży więcej niż kilkadziesiąt MB i jest łatwy do przesłania przez internet. Ze względów technicznych nie można wykonywać tego typu dokumentacji dla fragmentów obiektów o powierzchni większej niż ok. 40 cm na 40 cm. W projekcie wykonanie tego typu dokumentacji przewidziano dla fragmentów szczególnie cennych obrazów, które dodatkowo w całości będą dokumentowane przy pomocy standardowych zdjęć cyfrowych (Zadanie nr 2).

POPC